ممكنات مسمى است به علم تفصيلى و قدر و در اين مرتبه گفته اند كه : ما لم يتشخص لم يوجد . اى ما لم يتشخص فى العلم لم يوجد فى الخارج . تعليقه 10 و ظاهر شد كه از اين قول دور لازم نمى آيد . پس زيد به علم خدا موجود مىشود ، وو در علم خدا حالات او منكشف مىشود ، نه آن كه علم خدا حالات زيد را كه عين اطوار وجود است عارض او مى سازد . غايتش وجود اين حالات از خداى تعالى است به عين ايجاد زيد ، و زيد آن شخص است كه مقتضى آن حالات است اسم فاعل و ملزوم آن ، آن لوازم ، چون ملزوميت زوج مر انقسام به متساويين والله اعلم . و از غايت دشوارى اين مسئله تكرار نمود در عبارت جهت سهولت .